Moody’s obniża rating Polski. Opozycja żąda wyjaśnień od ministra finansów

Agencja ratingowa Moody’s podjęła w piątkowy wieczór decyzję o obniżeniu długoterminowego ratingu Polski w walucie obcej z poziomu A2 do A3. Jednocześnie obniżono rating krótkoterminowy emitenta z P-1 do P-2. Jest to pierwsza taka obniżka w wykonaniu tej instytucji od 2002 roku, czyli od 24 lat. Mimo cięcia, agencja zmieniła perspektywę oceny z negatywnej na stabilną, co według ekspertów ogranicza ryzyko kolejnych gwałtownych zmian w najbliższym czasie.

Przyczyny pogorszenia ratingu

Analitycy Moody’s uzasadniają decyzję trwałym pogorszeniem kondycji fiskalnej państwa oraz rosnącymi kosztami obsługi długu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych ma utrzymać się na poziomie około 7 proc. PKB zarówno w 2026, jak i 2027 roku. Przewiduje się, że dług publiczny liczony według norm unijnych wzrośnie z 59,7 proc. PKB w 2025 roku do około 68,9 proc. w 2027 roku.

Agencja wskazuje na wysokie wydatki na obronność, służbę zdrowia oraz utrzymanie programów socjalnych, które ograniczają przestrzeń do konsolidacji budżetowej. Podnoszona jest również kwestia omijania krajowych reguł długu poprzez finansowanie inwestycji poza budżetem państwa, między innymi przez Bank Gospodarstwa Krajowego oraz Polski Fundusz Rozwoju. Dodatkowym czynnikiem ryzyka są zbliżające się wybory parlamentarne w 2027 roku, które zdaniem Moody’s paraliżują podejmowanie trudnych decyzji finansowych.

Żądania opozycji

Politycy Prawa i Sprawiedliwości, w tym Przemysław Czarnek, Andrzej Kosztowniak i Jarosław Wieczorek, zorganizowali konferencję prasową przed gmachem Ministerstwa Finansów. Zapowiedzieli złożenie wniosku o zwołanie nadzwyczajnego posiedzenia Komisji Finansów Publicznych, aby minister Andrzej Domański wyjaśnił sytuację finansów państwa.

Przemysław Czarnek ocenił, że sytuacja Polski zmieniła się z tragicznej na katastrofalną, zaznaczając, iż wyższy rating ułatwiał dotychczasowe zadłużanie się państwa. Poseł Andrzej Kosztowniak wskazał, że obniżenie oceny przełoży się na spadek zainteresowania inwestycjami długoterminowymi w Polsce. Przedstawiciele PiS zarzucili ministrowi Domańskiemu prowadzenie polityki, która doprowadzi do rekordowego zadłużenia w historii kraju.

Reakcja rządu

Minister finansów Andrzej Domański skomentował decyzję Moody’s, podkreślając, że rząd traktuje ją poważnie, ale zachowuje spokój. Wskazał, że polska gospodarka wykazuje silny trend wzrostowy, a fundamenty kraju pozostają mocne. Minister zaapelował o współpracę wszystkich instytucji państwa, w tym prezydenta, w celu wzmocnienia finansów publicznych.

Minister finansów wskazał, że decyzja agencji w dużej mierze została już wcześniej wyceniona przez rynki finansowe.

Szef sejmowej komisji finansów publicznych, Janusz Cichoń z Koalicji Obywatelskiej, ocenił wniosek opozycji o zwołanie nadzwyczajnego posiedzenia jako niepotrzebne wzbudzanie emocji. Stwierdził, że rynki wymagają spokoju, a ewentualne omówienie kwestii ratingu powinno odbyć się w ramach zwykłego harmonogramu prac komisji.