Śledztwo ws. raportu Barbary Mróz-Gorgoń. Prokuratura bada dotację

Prokuratura Okręgowa w Warszawie oficjalnie wszczęła śledztwo dotyczące publikacji „Polaków portret własny. Raport z badań DNA marki Polska”. Postępowanie toczy się po zawiadomieniach złożonych przez posłów Prawa i Sprawiedliwości oraz formacji Rozwój Plus. Śledczy badają dwa powiązane ze sobą wątki o charakterze lustrzanym.

Pierwszy z badanych czynów dotyczy doprowadzenia Skarbu Państwa, a konkretnie Ministerstwa Sportu i Turystyki, do niekorzystnego rozporządzenia mieniem na kwotę 179 738,19 zł w okresie od 4 marca do 31 grudnia 2025 roku. Według prokuratury miało do tego dojść poprzez przedłożenie nierzetelnych dokumentów oraz wprowadzenie w błąd przedstawiciela resortu co do zakresu prac w ramach zadania publicznego o nazwie „Marka Polska – podstrategia turystyczna”.

Drugi wątek śledztwa skupia się na możliwym przekroczeniu uprawnień i niedopełnieniu obowiązków przez funkcjonariusza publicznego z ministerstwa. Śledczy sprawdzą, czy doszło do nadużycia uprawnień przy akceptacji sprawozdania, rozliczeniu oraz wypłacie dotacji mimo nieprawidłowego wykonania umowy.

Kontrowersje wokół raportu i dymisja pełnomocniczki

Autorką dokumentu była dr hab. Barbara Mróz-Gorgoń, profesor Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu oraz prezeska Fundacji Marka Polska Think Tank, która pod koniec lipca została powołana na stanowisko pełnomocniczki rządu do spraw promocji marki Polski. Dokument zwrócił powszechną uwagę po tym, jak ekspert Sebastian Meitz z Instytutu Sobieskiego oraz ekspert ds. bezpieczeństwa Łukasz Olejnik wskazali na liczne błędy, nienaturalne sformułowania i szerokie użycie sztucznej inteligencji.

Wśród błędów wymieniano m.in. stwierdzenie, że młodzi Polacy płynnie posługują się językiem mandaryńskim, umiejscowienie Katowic w „północnym centrum” kraju oraz podanie nieprawdziwej liczby polskich noblistów, których w rzeczywistości jest ośmiu, podczas gdy w tekście mowa była o pięciorgu. W dokumencie znalazły się również angielskie wtrącenia oraz pojęcia takie jak „tradycyjna chlebowość” czy „syndrom impostora”.

W obliczu narastającej krytyki i fali hejtu Barbara Mróz-Gorgoń poinformowała o złożeniu rezygnacji ze stanowiska rządowego pełnomocnika. W odpowiedzi na zarzuty autorka tłumaczyła, że raport był materiałem wewnętrznym think tanku, który nie powinien trafić do sieci, oraz podkreślała, że nie był on częścią oficjalnego zamówienia rządowego. Ministerstwo Sportu i Turystyki również oświadczyło, że publikacja nie była objęta umową z resortem, a dofinansowanie dotyczyło samych badań.

Przyszłość urzędu i oceny społeczne po aferze

Mimo zakończenia misji przez dotychczasową pełnomocniczkę, rzecznik rządu Adam Szłapka poinformował, że na razie nie ma decyzji o powołaniu nowej osoby na to stanowisko. Dodał, że promocja kraju jest realizowana równolegle przez resorty sportu i turystyki, spraw zagranicznych oraz rozwoju i technologii, a rząd nie rezygnuje z tych działań.

Tło afery stało się również przedmiotem badań opinii publicznej. W sondażu przeprowadzanym przez SW Research zapytano Polaków o ocenę rządowych działań w zakresie kreowania wizerunku państwa za granicą. Okazało się, że 37,7 proc. respondentów ocenia te wysiłki pozytywnie, podczas gdy negatywną opinię wyraziło 32,6 proc. ankietowanych, a 17,3 proc. nie zauważyło żadnych działań ze strony rządu.