Rozpoczęły się prace ekshumacyjne polskich żołnierzy we Lwowie

Prace badawcze na cmentarzu Hołoskowskim

We Lwowie rozpoczęły się prace ekshumacyjne na terenie dawnego Cmentarza Hołoskowskiego, gdzie spoczywają żołnierze Wojska Polskiego polegli w obronie miasta w 1939 roku. Badania zaplanowano na okres od 25 sierpnia do 2 października 2026 roku. Informację o rozpoczęciu działań oficjalnie potwierdziły zarówno polski Instytut Pamięci Narodowej, jak i Ukraiński Instytut Pamięci Narodowej (UINP).

Prace prowadzi spółka Ukraińska Pamięć przy udziale specjalistów z polskiego IPN oraz Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. W działania zaangażowano także ekspertów z przedsiębiorstwa komunalnego Lwowskiej Rady Obwodowej „Dola”, specjalizującego się w poszukiwaniu miejsc pochówku ofiar wojen, represji oraz uczestników walk narodowowyzwoleńczych. Finansowanie pracy specjalistów z tej jednostki zapewnia strona ukraińska.

Cel i przebieg ekshumacji

„Badania ekshumacyjne są prowadzone w ramach realizacji ustaleń wypracowanych przez ukraińsko-polską grupę roboczą do spraw pamięci narodowej” – przekazał UINP. Oficjalne zezwolenie na przeprowadzenie prac wydała 4 czerwca 2026 roku Państwowa Międzyresortowa Komisja do spraw Upamiętnienia Uczestników Operacji Antyterrorystycznej, Ofiar Wojen i Represji Politycznych.

Zgodnie z opisem procedur, działania obejmują archeologiczne odsłonięcie oraz dokumentację mogił, a także ekshumację szczątków wraz z ich oględzinami antropologicznymi. Specjaliści zajmą się również zabezpieczeniem materiału do dalszych analiz, w tym badań genetycznych. Nad całością procesu czuwa zespół poszukiwawczy oraz antropolog, którzy zapewniają nadzór i wsparcie konsultacyjne.

„Do nadzorowania prac poszukiwawczych skierowani zostaną członkowie zespołu poszukiwawczego i antropolog, którzy zapewnią specjalistyczny nadzór oraz wsparcie konsultacyjne podczas badań” – podał UINP.

„Działania obejmą archeologiczne odsłonięcie i dokumentację mogił, ekshumację szczątków, ich oględziny antropologiczne oraz zabezpieczenie materiału do dalszych badań, w tym genetycznych. Dokumentowane i zabezpieczane będą także przedmioty odnalezione przy szczątkach, które mogą pomóc w ustaleniu tożsamości poległych oraz odtworzeniu okoliczności ich śmierci i pochówku” – ogłosił IPN.

Tło historyczne i wcześniejsze działania

Obecne prace stanowią kontynuację działań rozpoczętych w 2019 roku, kiedy to na terenie dawnej wsi Hołosko Wielkie odkryto ślady wskazujące na miejsca pochówku polskich żołnierzy. Obecna akcja jest kolejnym etapem dążenia do identyfikacji oraz zapewnienia godnego pochówku poległym we wrześniu 1939 roku.

Ekshumacje we Lwowie-Hołosku stanowią także istotny gest w ramach polsko-ukraińskiego dialogu historycznego, mający na celu przywrócenie pamięci o bohaterach walczących o niepodległość.

Ukraiński Instytut Pamięci Narodowej (UINP) poinformował o rozpoczęciu prac we wtorek.