Sytuacja wokół Saudi Aramco
Minister aktywów państwowych Wojciech Balczun odniósł się do medialnych informacji sugerujących, że saudyjski koncern Saudi Aramco rozważa sprzedaż swoich aktywów w Polsce, w tym przede wszystkim podmiotu Aramco Fuels Poland, który działa na rynku hurtowym paliw.
Wczoraj rozmawiałem z prezesem Orlenu, sytuacja jest dosyć dynamiczna, czekamy na wykrystalizowanie się stanowiska Saudi Aramco i wtedy się będziemy do tego odnosili
Resort aktywów państwowych podkreśla, że obecnie ma do czynienia z szumem informacyjnym, dlatego konieczne jest wykrystalizowanie się stanowiska drugiej strony. W ramach planowanych działań prezes Orlenu Ireneusz Fąfara ma jeszcze w bieżącym tygodniu rozmawiać z przedstawicielami saudyjskiego inwestora.
Minister Balczun zadeklarował, że jeśli Saudi Aramco faktycznie zdecyduje się na ograniczenie działalności w Unii Europejskiej i sprzedaż udziałów w Rafinerii Gdańskiej, gdzie posiada 30 proc. akcji, resort wraz z Orlenem przeprowadzą gruntowną analizę sytuacji. Takie zdarzenie mogłoby zdaniem ministra stanowić szansę na nowe otwarcie lub przeprowadzenie repolonizacji tych aktywów.
Polemika wokół roli Orlenu
Krytyczną ocenę planów szefa MAP przedstawił były prezes PKN Orlen Daniel Obajtek, który w opublikowanym w mediach społecznościowych wpisie zakwestionował kompetencje zarządcze obecnego kierownictwa resortu.
Daniel Obajtek argumentuje, że przejęcie przez Orlen udziałów Saudi Aramco byłoby niemożliwe ze względu na ryzyko powstania monopolu na rynku. Zdaniem byłego prezesa koncernu, to za jego kadencji w 2022 roku doszło do kluczowej repolonizacji poprzez zwiększenie udziału Skarbu Państwa w Orlenie z 27,52 proc. do ponad 60 proc.
Druga sprawa: największą repolonizację zrobiliśmy w 2022 roku, bo to dzięki fuzjom Skarb Państwa zwiększył udziały w Orlenie z 27,52 do ponad – pośrednio i bezpośrednio – 60 proc.. Przypominam też, że to Donald Tusk w 2011 roku planował sprzedaż Lotosu i nie wykluczał przy tym inwestorów rosyjskich
Warianty wycofania inwestora
Według ustaleń prasy, analizowane są obecnie dwa główne scenariusze dotyczące dalszej obecności saudyjskiego koncernu w Polsce. Pierwszy z nich zakłada całkowite wycofanie się Saudi Aramco, co wiązałoby się z odsprzedażą posiadanych 30 proc. udziałów w Rafinerii Gdańskiej.
Drugi wariant, oceniany jako bardziej prawdopodobny, dotyczy wyłącznie sprzedaży spółki Aramco Fuels Poland. Firma ta zajmuje się hurtową dystrybucją paliw i w 2025 roku osiągnęła przychody na poziomie 18,2 mld zł.
Zarządzanie spółkami Skarbu Państwa
Minister Wojciech Balczun odniósł się również do doniesień medialnych sugerujących, że jego pozycja w rządzie jest zagrożona. Zapewnił, że nie śledzi takich plotek i koncentruje się na realizacji agendy uzgodnionej z premierem, wskazując na swoje 30-letnie doświadczenie menedżerskie jako czynnik zapewniający mu dystans wobec presji politycznej.
Resort wprowadza nowelizację ustawy o zarządzaniu mieniem państwowym, która zaostrza kryteria wyboru członków rad nadzorczych i zarządów. Zmiana ta ma być odpowiedzią na kontrowersje związane z Collegium Humanum i ma na celu zastąpienie praktyki powoływania osób bez odpowiedniego doświadczenia zawodowego kluczem kompetencyjnym.
Zgodnie ze swoim publicznym zobowiązaniem minister Balczun poddał się procedurze sprawdzenia w celu uzyskania poświadczeń bezpieczeństwa najwyższej kategorii i po wielomiesięcznym postępowaniu takie poświadczenia otrzymał od ABW.
Inwestycje i projekty strategiczne
Ministerstwo Aktywów Państwowych kontynuuje prace nad programem local content, który ma zwiększyć udział krajowych dostawców w wielkich projektach energetycznych i obronnych. W obszarze morskich farm wiatrowych udział ten wzrósł z kilku procent do ponad 20 proc., a celem długoterminowym jest osiągnięcie 50-procentowego poziomu.
Trwają również finalne negocjacje w sprawie budowy fabryki samochodów elektrycznych w Jaworznie przez ElectroMobility Poland, która uzyskała finansowanie w wysokości 4,5 mld zł z KPO. Resort liczy na rozpoczęcie budowy wiosną przyszłego roku, co pozwoliłoby na ujawnienie docelowej marki i pełnego budżetu projektu.
Orlen i Synthos zawarły porozumienie parasolowe w sprawie budowy małego reaktora atomowego w technologii BWRX-300, a kolejnym krokiem będą negocjacje umów wykonawczych przez menedżerów obu stron. Resort rozważa także zmiany w akcjonariacie Polskiej Grupy Zbrojeniowej w ramach strategii uporządkowania portfela spółek Skarbu Państwa, co ma przyczynić się do realizacji planowanych wpływów budżetowych do Funduszu Rezerwy Demograficznej.