WSA odrzuca skargi sędziów na decyzje prezydenta Karola Nawrockiego

W listopadzie 2025 roku prezydent Karol Nawrocki ogłosił odmowę nominowania 46 sędziów do sądów wyższych instancji. Swoją decyzję argumentował potrzebą przeciwdziałania kwestionowaniu porządku konstytucyjno-prawnego Rzeczpospolitej przez przedstawicieli wymiaru sprawiedliwości.

Media zwracały uwagę, że większość pominiętych sędziów to osoby, które w 2021 roku podpisały apel o respektowanie orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, podważających wówczas niezależność Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.

Sąd odrzuca skargi sędziów

Co najmniej kilkunastu sędziów, którzy nie otrzymali awansów, zdecydowało się zaskarżyć decyzje prezydenta do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Domagali się oni stwierdzenia nieważności postanowień prezydenta oraz zobowiązania go do wręczenia aktów powołania.

W swoich orzeczeniach, w tym w wyroku z czerwca tego roku, WSA w Warszawie konsekwentnie odrzucał te skargi. Sąd uznał, że postanowienia prezydenta dotyczące powoływania sędziów nie podlegają kognicji sądów administracyjnych.

W uzasadnieniu wskazano, że wydając taki akt, prezydent działa jako głowa państwa, wykonująca kompetencje arbitrażu i równoważenia władz. Według WSA akt powołania sędziego stanowi prezydencką prerogatywę, w ramach której głowa państwa jest samodzielna.

Sąd podkreślił jednocześnie, że samodzielność prezydenta nie jest tożsama z pełną dowolnością, gdyż wiążą go zasady i wartości konstytucyjne. Zaznaczył jednak, że badanie tych kwestii nie mieści się w kompetencjach sądów administracyjnych.

Spór trafia do Naczelnego Sądu Administracyjnego

Orzeczenia WSA nie są prawomocne. Pod koniec sierpnia sędziowie zaczęli składać skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Sprawa dotyczy w dużej mierze sędziów rejonowych, którzy mieli otrzymać awans do sądów okręgowych. W gronie pominiętych nie znaleźli się sędziowie znani z aktywnej krytyki działań Prawa i Sprawiedliwości w wymiarze sprawiedliwości.

W tle sporu pozostaje wieloletnia debata dotycząca statusu Krajowej Rady Sądownictwa. Po zmianach legislacyjnych z 2017 roku sędziowie-członkowie Rady wybierani są przez posłów, co stało się zarzewiem sporów o niezależność tego organu.