Kryzys dyplomatyczny na Bałkanach. Bośnia reaguje na pogrzeb Ratko Mladicia

Bośnia i Hercegowina podjęła zdecydowane kroki dyplomatyczne wobec sąsiedniego kraju po poniedziałkowym pogrzebie skazanego za zbrodnie wojenny Ratko Mladicia. Szef bośniackiego resortu spraw zagranicznych Elmedin Konaković zapowiedział, że osobiście zaangażuje się w sprowadzenie wzajemnych relacji do najniższego poziomu. Władze w Sarajewie uznały przebieg uroczystości za otwartą gloryfikację zbrodniarza.

Minister Konaković poinformował, że attaché wojskowy Milan Dulanović i doradca do spraw wywiadu Danko Maksimović, którzy placowali w ambasadzie Serbii w Sarajewie, otrzymali czterdzieści osiem godzin na opuszczenie kraju.

W ramach protestu bośniackie MSZ zdecydowało również o wycofaniu kilku własnych dyplomatów oraz części personelu z placówki dyplomatycznej w Belgradzie. Szef dyplomatii w swoich wpisach w mediach społecznościowych oraz na konferencji prasowej ostro skrytykował postępowanie władz w Belgradzie.

Przebieg pogrzebu i obecność serbskich ministrów

Ceremonia pogrzebowa byłego dowódcy bośniackich Serbów odbyła się na cmentarzu Topczider w stolicy Serbii. W tłumie żałobników zgromadzili się najwyżsi rangą urzędnicy państwowi, a uroczystościom przewodniczył patriarcha serbskiego Kościoła prawosławnego Porfiriusz.

W pożegnaniu uczestniczyło co najmniej sześciu ministrów z rządu w Belgradzie, w tym szefowie resortów obrony oraz sprawiedliwości. Na miejscu obecni byli także czołowi politycy Republiki Serbskiej, autonomicznej części Bośni i Hercegowiny, z jej byłym prezydentem Miloradem Dodikiem na czele.

Prezydent Serbii Aleksandar Vučić publicznie odrzucił zarzuty o gloryfikowanie zbrodni, twierdząc, że państwo nie odpowiadało za organizację pochówku i sprawę wzięła na siebie rodzina. Równocześnie jednak rządowy samolot posłużył do przetransportowania ciała do Belgradu, a w sprowadzeniu zmarłego osobiście uczestniczył serbski minister sprawiedliwości Nenad Vujić.

Międzynarodowy sprzeciw i życiorys skazanego generała

Do krytyki uroczystości włączyła się również społeczność międzynarodowa. Brytyjskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych wezwało szefa serbskiej placówki dyplomatycznej, aby potębić przebieg pochówku i ostrzec przed próbami wybielania zbrodni oraz przepisywania historii na nowo.

Ratko Mladić zmarł dwudziestego siódmego sierpnia w szpitalu przy trybunale w Hadze, gdzie odbywał karę dożywotniego pozbawienia wolności. Miał osiemdziesiąt cztery lata.

Został aresztowany w Serbii pod koniec maja 2011 roku, a Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii skazał go w 2017 roku za ludobójstwo w Srebrenicy na około ośmiu tysiącach bośniackich muzułmanów. Sąd uznał go również za winnego masowych prześladowań, wysiedleń, terroryzowania cywilów podczas oblężenia Sarajewa oraz wzięcia zakładników spośród sił pokojowych ONZ.