Barbara Nowak skazana za zniesławienie. Sąd orzekł karę i zadośćuczynienie

Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia wydał nieprawomocny wyrok w głośnym procesie karnym prywatnym, który przeciwko byłej kurator wytoczyła Urszula Mroczek-Gula. Była małopolska kurator oświaty Barbara Nowak została uznana za winną zniesławienia i pomówienia dyrektorki krakowskiej placówki oświatowej. Sąd wymierzył oskarżonej karę 6 tysięcy złotych grzywny oraz nakazał jej zapłatę 10 tysięcy złotych zadośćuczynienia.

Spór między obiema kobietami sięga wypowiedzi z 2024 roku, które pojawiły się w reportażu telewizyjnym oraz we wpisach w mediach społecznościowych. Urszula Mroczek-Gula domagała się w akcie oskarżenia 200 tysięcy złotych zadośćuczynienia. Wypowiedzi byłej kurator sugerowały, że dyrektorka dopuściła się zaniedbań w opiece nad uczniami i wychowankami internatu oraz że ponosi odpowiedzialność za śmierć wychowanka.

Sędzia Hubert Dudkiewicz w uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że wygłoszenie nieprawdziwych informacji i sugestii mogło poniżyć dyrektorki szkoły w opinii publicznej i narazić ją na utratę zaufania niezbędnego do wykonywania zawodu. Sąd podkreślił, że negatywne skutki były szczególnie poważne, ponieważ słowa padły z ust osoby piastującej urząd odpowiedzialny za całe szkolnictwo w regionie. Wymierzone kary mają spełnić cele prewencji indywidualnej i generalnej, dając sygnał opinii publicznej, że publiczne rozpowszechnianie niepotwierdzonych zarzutów opartych na domysłach spotyka się z reakcją wymiaru sprawiedliwości.

Tło sporu wokół tragicznych wydarzeń w internacie

Podłożem konfliktu była tragedia, do której doszło w październiku 2018 roku w internacie Zespołu Szkół Zawodowych nr 2 w Krakowie, gdzie zmarł uczeń z Ukrainy. Wychowawca znalazł nieprzytomnego chłopca podczas wieczornego obchodu, a wezwana na miejsce ekipa ratunkowa bezskutecznie przeprowadziła reanimację. Wobec dyrekcji placówki wszczęto wówczas postępowanie dyscyplinarne, choć śledczy nie wszczęli odrębnego postępowania karnego w sprawie zgonu.

Ostatecznie Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki w marcu 2021 roku całkowicie uniewinniła Urszulę Mroczek-Gula. W uzasadnieniu wskazano jednoznacznie, że brak jest jakichkolwiek dowodów na choćby nieumyślny wpływ działań dyrektorki na tragiczne wydarzenie w internacie.

Mimo tego w 2024 roku w reportażu „Proces” wyemitowanym w programie „Czarno na Białym” stacji TVN24 oraz we wpisach w serwisie X pojawiły się twierdzenia ówczesnej kurator oświaty. Barbara Nowak utrzymywała w nich między innymi, że dyrektorka nigdy nie została uniewinniona, oraz informowała o zgłoszeniu sprawy do prokuratury.

Przebieg rozprawy i reakcje obu stron konfliktu

Przed budynkiem sądu oraz na samej sali rozpraw Barbarze Nowak towarzyszyła grupa zwolenników ubrana w żółte kamizelki z napisem „Ruch Obrony Granic”. Po ogłoszeniu wyroku osoby te wykrzykiwały na sali hasła takie jak „hańba” oraz „precz z komuną”.

Pełnomocnik oskarżycielki prywatnej adwokat Wojciech Sawiński ocenił rozstrzygnięcie jako zadowalające, zaznaczając jednak, że wyrok nie stanowi powodu do triumfu ani nie zwróci jego klientce poświęconego zdrowia i lat walki o dobre imię. Sama Urszula Mroczek-Gula podkreślała po ogłoszeniu decyzji sądu, że proces od początku dotyczył obrony jej godności i powstrzymania kłamliwych wypowiedzi na jej temat.

Z kolei obrońca oskarżonej adwokat Rafał Suchecki w trakcie mowy końcowej domagał się uniewinnienia swojej klientki i oddalenia wniosku o zadośćuczynienie. Podnosił argument, że kwestionowany materiał prasowy nie był autoryzowany, a sama była kurator oświaty została zaskoczona pytaniami dziennikarzy i nie dysponowała pełną wiedzą o wynikach dawnych postępowań dyscyplinarnych.