Ceny ropy Brent rosną po zapowiedziach USA dotyczących izolacji Iranu

Sekretarz skarbu USA Scott Bessent zapowiedział w czwartek zastosowanie wobec Iranu nadzwyczajnych środków ekonomicznych. Jak stwierdził w wywiadzie dla stacji Newsmax, będzie to połączenie izolacji gospodarczej, „jakiej świat nigdy wcześniej nie widział”, oraz ciągłej blokady cieśniny Ormuz, które uniemożliwią wpływanie i wypływanie jakichkolwiek towarów z irańskich portów.

Według informacji przekazanych przez agencję Reutera, nowe działania zapowiedziane przez administrację USA mają zostać wdrożone w przyszłym tygodniu.

Wpływ na światowe rynki paliw

Zapowiedź blokady wywołała wzrost cen ropy Brent do poziomu bliskiego 90 dol. za baryłkę. W piątek europejska ropa Brent odnotowała wzrost rzędu 1,4 proc., osiągając cenę 88,63 dol., natomiast amerykańska WTI podrożała o 1,8 proc., do poziomu 82,99 dol.

Sytuacja na rynku paliw jest dynamiczna, gdyż jeszcze w czwartek ceny ropy spadały. Było to pokłosie wypowiedzi sekretarza energii USA Chrisa Wrighta, który poinformował, że eksport przez cieśninę Ormuz jest wyższy, niż zakładały to niezależne szacunki. Wyliczenia wskazują na 9 mln baryłek dziennie, a po uwzględnieniu rurociągów uruchomionych w czasie kryzysu, łączny eksport z Zatoki Perskiej wynosi 15 mln baryłek na dzień.

Przed wybuchem wojny przez cieśninę Ormuz przepływało 20 mln baryłek ropy dziennie, a w 2025 roku Iran eksportował średnio 1,7 mln baryłek na dobę przy produkcji rzędu 4,6 mln.

Różnice w administracji Donalda Trumpa

Wiceprezydent USA J.D. Vance stwierdził w wywiadzie dla Fox News, że obecnie najwyższym priorytetem USA w wojnie z Iranem nie jest program nuklearny, lecz obniżenie cen benzyny dla amerykańskich konsumentów. Jak dodał J.D. Vance: „Czasami koncentrujemy się na aspekcie energetycznym. (…) Czasami koncentrujemy się na aspekcie militarnym, ale czasami na programie nuklearnym”. Wiceprezydent podkreślił, że amerykański prezydent dysponuje „wieloma narzędziami” i wykorzystuje je „bardzo selektywnie, bardzo strategicznie”.

Stanowisko to odbiega od dotychczasowej narracji prezydenta Donalda Trumpa, który wskazywał na uniemożliwienie Iranowi zdobycia broni jądrowej jako cel nadrzędny, nawet za cenę krótkoterminowych kosztów gospodarczych. Agencja AFP zauważyła, że słowa wiceprezydenta wyraźnie kontrastują z dotychczasowym podejściem głowy państwa.

Zdaniem portalu France24, wypowiedzi J.D. Vance'a i Scotta Bessenta pokazują, jak silnym instrumentem nacisku dysponuje Teheran dzięki blokadzie cieśniny Ormuz. Ten kluczowy szlak transportowy pozostawał otwarty przed rozpoczęciem przez USA i Izrael 28 lutego 2026 roku wojny z Iranem. W odpowiedzi na działania USA Iran w praktyce zablokował cieśninę, a administracja Donalda Trumpa poszukuje obecnie sposobu na zakończenie konfliktu, starając się unikać powrotu do ataków na dużą skalę.

Sytuacja w Polsce

Wzrosty cen surowców na rynkach światowych przekładają się na koszty paliw w Polsce. Aby złagodzić ten efekt, rząd podjął decyzję o wprowadzeniu od poniedziałku do końca miesiąca specjalnego programu podatkowego.

Zgodnie z zapowiedziami premiera Donalda Tuska, stawka VAT na paliwa zostanie obniżona z 23 do 8 proc., co powinno spowodować spadek cen na stacjach paliw o około 90 gr do 1 zł za litr. Program ten nie zakłada zmian w zakresie akcyzy.