Andras Baka objął urząd prezydenta Węgier. Nowa głowa państwa po reformach konstytucyjnych

Były prezes węgierskiego Sądu Najwyższego dr Andras Baka oficjalnie objął w środę, 19 sierpnia 2026 roku, urząd prezydenta Węgier. Kadencja nowego prezydenta potrwa do momentu wejścia w życie nowej, zapowiadanej przez premiera konstytucji, jednak nie dłużej niż pięć lat. Ostatecznie zakończyło to tymczasowy okres przejściowy w głowie państwa.

W nocy z wtorku na środę z pełnieniem obowiązków głowy państwa pożegnała się marszałkini parlamentu Agnes Forsthoffer, która sprawowała tę funkcję od 20 lipca. Działając w ramach swoich uprawnień, jednym z jej ostatnich zadań było podpisanie uchwał w sprawie odznaczeń państwowych przyznanych z okazji święta narodowego.

Premier Peter Magyar złożył nowemu prezydentowi gratulacje za pośrednictwem mediów społecznościowych. Od dziś, 19 sierpnia 2026 roku, dr Andras Baka jest prezydentem Węgier. Życzę prezydentowi wielu sukcesów, zdrowia i tak wiele człowieczeństwa w jego pracy, jak to możliwe - napisał na Facebooku szef węgierskiego rządu.

Kulisy wyboru i bojkot opozycji

Parlament wybrał Andrasa Bakę na prezydenta 11 sierpnia. Był on oficjalnym kandydatem rządzącej partii Tisza i zarazem jedyną osobą ubiegającą się o to stanowisko. Za jego kandydaturą zagłosowało 140 deputowanych, a sześciu było przeciw.

Opozycyjne partie prawicowe, czyli Fidesz byłego premiera Viktora Orbana oraz Chrześcijańscy Demokraci, całkowicie zbojkotowały posiedzenie i nie wzięły udziału w głosowaniu. Partia Orbana zbojkotowała wybory, twierdząc, że pozbawienie stanowiska poprzedniego prezydenta, wybranego przez fideszowski parlament Tamasa Sulyoka, było bezprawne.

Wybór nowego prezydenta był możliwy dzięki temu, że deputowani przyjęli specjalną poprawkę do konstytucji, która przewidywała usunięcie z urzędu dotychczasowego prezydenta Tamasa Sulyoka. Został on wybrany w 2024 roku głosami Fideszu i po przegranych wyborach blokował polityczne inicjatywy nowej koalicji. Poprzedni prezydent sam podpisał kontrowersyjną nowelizację, a jego kadencja wygasła po opublikowaniu dokumentu.

Życiorys polityczny i zawodowy prezydenta

Andras Baka urodził się w 1952 roku i jest doświadczonym prawnikiem oraz sędzią. W przeszłości pełnił funkcję sędziego Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz prezesa węgierskiego Sądu Najwyższego. W 2009 roku stanął na czele Sądu Najwyższego, lecz w 2012 roku został odsunięty od tego stanowiska na skutek reform instytucjonalnych wprowadzonych przez ówczesny rząd Viktora Orbana.

Baka sprzeciwiał się m.in. nowym zasadom powoływania sędziów, zmianom w organizacji sądów oraz obniżeniu wieku przechodzenia sędziów w stan spoczynku z 70 do 62 lat. Krytykował w ten sposób zmiany w wymiarze sprawiedliwości wprowadzane przez ówczesną koalicję Fidesz-KDNP.