Rozejm energetyczny Trumpa bez skutku. Rosja atakuje ukraińskie elektrownie

Prezydent Donald Trump ogłosił porozumienie o zawieszeniu broni w sektorze energetycznym, nie przedstawiając jednak szczegółowych warunków. Jak wyjaśnił portalowi Axios przedstawiciel administracji USA, deklaracja dotyczyła wyłącznie wstrzymania ataków na rafinerie ropy naftowej przez obie strony konfliktu. Kijów oczekiwał jednak, że ewentualny rozejm będzie obejmował także elektrownie i pozostałą infrastrukturę energetyczną, która jest dla Ukrainy kluczowa przed nadejściem zimy.

Przedstawiciele ukraińskich władz oceniają taką propozycję jako jednostronną. Podkreślają, że podczas gdy Rosja dysponuje potężną siecią rafinerii, Ukraina posiada tylko jeden zakład w Krzemieńczuku, którego wydajność jest ograniczona wskutek wcześniejszych ostrzałów. Biały Dom argumentuje, że zaprzestanie ataków na rosyjską infrastrukturę naftową mogłoby otworzyć drogę do dalszych negocjacji w sprawie ochrony elektrowni, jednak rosyjska gotowość do takich ustępstw pozostaje niepotwierdzona.

Napięcia na linii Waszyngton-Kijów

Administracja USA wyraża frustrację z powodu kontynuowania ukraińskich ataków na rosyjskie rafinerie, twierdząc, że działania te szkodzą relacjom na linii Zełenski-Trump. Według doniesień Axios, amerykański prezydent jest wściekły na ukraińskiego lidera, któremu zarzuca traktowanie amerykańskiego wsparcia jako oczywistości.

W trakcie rozmów w Miami wysłannicy amerykańskiego przywódcy poruszyli kwestię wsparcia wojskowego, a strona ukraińska sygnalizowała obawy o ewentualne restrykcje w dostępie do informacji operacyjnych, czemu strona rządowa w Waszyngtonie zdecydowanie zaprzeczyła, wskazując na wagę sojuszu i ochronę własnego rynku paliwowego.

Dodatkową presję wywierały doniesienia Financial Times, według których USA miały ostrzec europejskich sojuszników przed możliwością wstrzymania sprzedaży broni dla Ukrainy przez NATO, o ile ataki na rafinerie będą kontynuowane. Z kolei szefowa unijnej dyplomacji Kaja Kallas podczas spotkania ministrów spraw zagranicznych w Luksemburgu zaznaczyła, że choć UE pozytywnie ocenia perspektywę rozejmu, to obecnie brak jest dowodów na jego przestrzeganie przez stronę rosyjską.

Brak efektów w terenie

Deklaracje prezydenta Trumpa nie przełożyły się na praktykę działań wojennych. Zaledwie kilka godzin po ogłoszeniu przez niego porozumienia, Rosja przeprowadziła ataki na ukraińskie elektrownie, w tym na elektrociepłownię CHP-5 w Charkowie. Wołodymyr Zełenski potwierdził, że ukraińskie siły otrzymały odpowiednie rozkazy wstrzymania się od uderzeń w rafinerie, jednak Moskwa nie wykazuje analogicznej powściągliwości.

Sytuację dodatkowo komplikuje kontekst międzynarodowy, w tym doniesienia o możliwym porozumieniu USA z Rosją dotyczącym dostaw niemal 5 mln ton oleju napędowego na rynek światowy oraz potencjalnego łagodzenia sankcji na rosyjski sektor energetyczny. W obliczu tych wydarzeń wysłannicy Trumpa, Steve Witkoff i Jared Kushner, podjęli decyzję o przełożeniu swojej wizyty w Moskwie.