Kulisy rozmów dyplomatycznych na Florydzie

Stany Zjednoczone i państwa europejskie pracują nad wspólną inicjatywą dyplomatyczną, której celem jest zakończenie wojny w Ukrainie. Jak informuje „Washington Post”, kluczowym momentem dla tych prac było trwające sześć godzin piątkowe spotkanie w rezydencji Steve'a Witkoffa na Florydzie.

W rozmowach uczestniczyli wysłannici USA Steve Witkoff i Jared Kushner, przedstawiciele Ukrainy oraz dyplomaci z Wielkiej Brytanii, Francji i Niemiec. Celem spotkania było wypracowanie spójnego stanowiska, które mogłoby skłonić Moskwę i Kijów do trudnych ustępstw terytorialnych.

Kwestia rafinerii i rozejm energetyczny

Warunkiem wstępnym powrotu amerykańskiej administracji do pełnych negocjacji ma być zaprzestanie przez Ukrainę ataków na rosyjskie rafinerie ropy naftowej. Przedstawiciele Waszyngtonu wzywali Kijów do wstrzymania takich operacji, wskazując, że uderzenia w instalacje paliwowe uderzają w rosyjską gospodarkę i dają prezydentowi WołodYmyrowi Zełenskiemu istotne narzędzie nacisku.

Według relacji europejskiego dyplomaty zdolność Ukraińców do atakowania rafinerii zwiększyła dotychczas przewagę negocjacyjną Kijowa. Ponieważ Wołodymyr Zełenski miał odrzucić prośbę o przerwanie uderzeń, Donald Trump ogłosił porozumienie z Rosją w sprawie dostaw oleju napędowego.

Odbudowa kraju i gwarancje bezpieczeństwa

Projektowany plan pokojowy składa się z czterech głównych filarów. Pierwszy z nich dotyczy odbudowy Ukrainy, przy czym Bank Światowy oraz firma inwestycyjna BlackRock mają stworzyć mechanizm finansowy wspierający naprawę zniszczonych terenów, gospodarki oraz wypłatę świadczeń poszkodowanym żołnierzom i ich rodzinom.

Drugi filar obejmuje gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy wzorowane na art. 5 NATO. Waszyngton i stolice europejskie miałyby zobowiązać się do militarnej reakcji w razie ponownej agresji ze strony Moskwy, co amerykański urzędnik porównał do mechanizmu obronnego Traktatu Północnoatlantyckiego. Równolegle Rosja miałaby prowadzić z Europą rozmowy dotyczące własnych obaw o bezpieczeństwo.

Integracja energetyczna i podział terytorialny

Trzeci element zakłada zbliżenie gospodarcze Rosji, Ukrainy i Europy poprzez współpracę energetyczną. Plan bierze pod uwagę budowę rurociągu przesyłającego rosyjski gaz i ropę do Europy, z którego zyski byłyby dzielone między Moskwę a Kijów, co mogłoby obniżyć koszty energii w Europie.

Najbardziej kontrowersyjny czwarty punkt dotyczy zawieszenia broni wzdłuż obecnej linii frontu, nazywanej linią kontroli. Oznaczałoby to akceptację przez Ukrainę faktycznej kontroli Rosji nad zajętymi terytoriami, w tym sporną częścią Donbasu, podczas gdy Władimir Putin dotychczas uzależniał rozejm od pełnego opanowania tego regionu.