Zmiana na norweskim tronie

Harald V zmarł 28 sierpnia 2026 roku o godzinie 6.35 w szpitalu Rikshospitalet w Oslo. Z chwilą jego śmierci, zgodnie z norweskim prawem, tron automatycznie objął jego syn, dotychczasowy książę koronny Haakon, przyjmując imię Haakon VIII. Nowy monarcha nie potrzebuje koronacji, jednak zgodnie z konstytucją musi złożyć przysięgę przed parlamentem, czyli Stortingiem. Jeśli parlament nie obraduje, przysięga składana jest na piśmie przed Radą Państwa, a następnie powtarzana podczas posiedzenia Stortingu.

Haakon VIII przez ponad 30 lat przygotowywał się do roli króla. Po śmierci swojego dziadka Olafa V w 1991 roku został następcą tronu, a w ostatnich latach wielokrotnie pełnił funkcję regenta podczas chorób i nieobecności swojego ojca. Nową królową została jego żona Mette-Marit, a pierwszą w linii sukcesji, z tytułem księżniczki koronnej, jest ich 22-letnia córka Ingrid Alexandra.

Wyzwania wizerunkowe i rodzinne

Objęcie tronu przez Haakona VIII odbywa się w czasie głębokiego kryzysu wizerunkowego norweskiej rodziny królewskiej. Nowy król musi zmierzyć się ze skutkami skandali, w które uwikłani byli jego najbliżsi. W czerwcu 2026 roku sąd skazał pasierba monarchy, Mariusa Borga Hoiby’ego, na cztery lata więzienia za gwałty, przemoc w związku i znęcanie się. Hoiby, choć nie posiada tytułu królewskiego, wychowywał się w oficjalnej rezydencji Skaugum jako syn Mette-Marit z wcześniejszego związku.

Kolejnym obciążeniem dla rodziny są ujawnione w 2026 roku kontakty królowej Mette-Marit ze zmarłym amerykańskim przestępcą seksualnym Jeffreyem Epsteinem. Królowa publicznie wyraziła ubolewanie z powodu utrzymywania tej znajomości, przyznając, że wykazała się brakiem rozsądności. Sam król Haakon VIII przyznał, że spotkał Epsteina przelotnie podczas wakacyjnego wyjazdu rodzinnego, jednak twierdzi, że nie był świadomy skali jego przestępczej działalności.

Sytuacja zdrowotna królowej

Nowa królowa Norwegii Mette-Marit od lat zmaga się z poważnymi problemami zdrowotnymi. W 2018 roku zdiagnozowano u niej przewlekłe włóknienie płuc, a w czerwcu 2026 roku przeszła operację przeszczepu płuc. Ze względu na konieczność rekonwalescencji jej możliwości wspierania męża w pełnieniu funkcji państwowych mogą być ograniczone, co podnosi rangę zadań dla księżniczki Ingrid Alexandry.

Poziom zaufania społecznego

Mimo kontrowersji wokół rodziny, sam Haakon VIII cieszy się wysokim zaufaniem społecznym, które budował przez lata swojej aktywności publicznej. Według sondażu z marca 2026 roku niemal 80 procent Norwegów uważało, że będzie on dobrze sprawował funkcję króla. Sytuacja wizerunkowa królowej Mette-Marit jest trudniejsza, gdyż w lutym tego samego roku jedynie 33 procent respondentów popierało objęcie przez nią roli królowej, przy 44 procentach sprzeciwu.