Rozmowy o zakończeniu wojny w cieniu ropy naftowej

Negocjacje w sprawie zakończenia wojny rosyjsko-ukraińskiej rozszerzyły się o kwestię sprzedaży międzynarodowych aktywów rosyjskiego koncernu Łukoil. Rozmowy te trwają od miesięcy, a Władimir Putin osobiście poruszył temat transakcji podczas spotkania z wysłannikami Donalda Trumpa, Jaredem Kushnerem i Steve'em Witkoffem, które odbyło się 5 września w Moskwie. Rosyjski prezydent miał przedstawić możliwość sprzedaży jako sygnał dobrej woli oraz dowód na to, że Rosja i Stany Zjednoczone mogą prowadzić wspólne interesy.

Przedmiotem planowanej transakcji jest szeroki portfel aktywów Łukoilu, w tym pola naftowe w Kamerunie, rafinerie w Europie oraz stacje paliwowe w amerykańskim stanie New Jersey. Wartość tych zagranicznych aktywów koncernu wyceniana jest na około 20 miliardów dolarów. Po nałożeniu przez administrację Donalda Trumpa sankcji na spółkę jesienią 2025 roku, Łukoil został zmuszony do poszukiwania nabywców dla swojego międzynarodowego imperium.

Potencjalni nabywcy i kontrowersje wokół umowy

O przejęcie aktywów ubiegają się m.in. amerykański inwestor Todd Boehly, agencja rządowa USA (DFC) oraz dwa bliskowschodnie podmioty. Wśród nich wymienia się konglomerat katarskich braci Mutaza i Rameza al-Chajjatów oraz fundusz inwestycyjny z Dubaju, kontrolowany przez szejka Tahnuna bin Zajeda al-Nahjana. Wymienieni inwestorzy utrzymują relacje biznesowe lub polityczne z rodzinami Kushnera i Trumpa, co wzbudziło pytania o konflikt interesów.

Była prokurator Departamentu Sprawiedliwości USA, Hui Chen, wskazała, że sytuacja ta ilustruje ryzyka wynikające z powierzania funkcji negocjatorów osobom silnie powiązanym z uczestnikami biznesowymi transakcji.

Amerykańska agencja DFC oceniła, że sfinalizowanie zakupu mogłoby zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne USA i wpłynąć na obniżenie cen energii dla odbiorców indywidualnych. Szczególne znaczenie dla amerykańskiej administracji mają rafinerie Łukoilu w Holandii, Bułgarii i Rumunii, produkujące kluczowe paliwa, których dostępność na światowych rynkach została ograniczona w wyniku trwającego konfliktu USA i Izraela z Iranem.

Wcześniejsze próby sprzedaży tych aktywów, m.in. na rzecz podmiotu Gunvor czy funduszu Carlyle, nie zakończyły się powodzeniem, ponieważ amerykańskie władze wstrzymały transakcje, traktując je jako kartę przetargową w relacjach z Moskwą.

Stan negocjacji i reakcje stron

Wysłannicy USA, Kushner i Witkoff, przekonują, że perspektywa przywrócenia więzi gospodarczych z Zachodem może skłonić Kreml do kompromisu w kwestii zakończenia działań zbrojnych w Ukrainie. Administracja Trumpa sygnalizowała gotowość do zawierania umów z Rosją jeszcze przed oficjalnym końcem wojny, aby zademonstrować dążenie do resetu w relacjach dwustronnych. Do momentu publikacji raportów, Biały Dom, Departament Skarbu USA oraz przedstawiciele Łukoilu odmówili oficjalnego komentarza w sprawie. Kreml również nie odniósł się do doniesień medialnych dotyczących kulisów rozmów.