Ceny gazu i ropy w górę. Eskalacja konfliktu USA-Iran uderza w rynek energii

Ceny gazu ziemnego w Europie utrzymują się na poziomie bliskim najwyższemu od trzech lat, a benchmarkowe kontrakty na gaz w Amsterdamie (ICE Dutch TTF) odnotowały znaczące zwyżki. Inwestorzy obawiają się, że eskalacja działań wojennych na Bliskim Wschodzie uniemożliwi szybkie zakończenie konfliktu i doprowadzi do długotrwałych problemów z łańcuchem dostaw nośników energii.

Sytuacja na rynku ropy naftowej jest równie napięta. Notowania WTI sięgnęły poziomu 92,6 dolara za baryłkę, co stanowi najwyższy poziom od początku czerwca, natomiast ropa Brent kosztuje obecnie blisko 100 dolarów za baryłkę. W poniedziałek kontrakty na ropę Brent wzrosły o 9 proc. w ciągu pięciu dni, co analitycy wiążą z weekendową wymianą ognia oraz atakiem na rafinerię Saudi Aramco w Jizan.

Intensyfikacja działań zbrojnych w Zatoce Perskiej

Napięcie między Waszyngtonem a Teheranem uległo drastycznemu zaostrzeniu. Siły irańskie zaatakowały obiekty USA w Jordanii, Iraku i Bahrajnie, a następnie bazy amerykańskie w Kuwejcie oraz Zjednoczonych Emiratach Arabskich. W odpowiedzi na ataki na amerykańskie obiekty, siły USA zniszczyły trzy irańskie tankowce, co nastąpiło po próbie uderzenia przez Iran rakietami balistycznymi w amerykański lotniskowiec oraz niszczyciel rakietowy.

Mohammad Bagher Ghalibaf, główny negocjator irański i przewodniczący parlamentu, ostrzegł przed „szybszymi i mocniejszymi” odpowiedziami na ataki amerykańskie. Z kolei według platformy analitycznej Kpler, ataki w Cieśninie Ormuz spowodowały spadek ruchu statków do średnio 10 jednostek dziennie w ciągu ostatnich dziesięciu dni.

Zagrożenie dla bezpieczeństwa energetycznego i sytuacja kierowców

Sekretarz energii USA, Chris Wright, zapowiedział, że marynarka wojenna Stanów Zjednoczonych będzie kontynuować eskortowanie statków w cieśninie Ormuz, co ma zapewnić nieprzerwany przepływ ropy. Jednocześnie rosnące ceny paliw mocno dotykają konsumentów w USA, gdzie średnia cena galona benzyny osiągnęła 4,15 dolara, a olej napędowy przebił poziom 5,90 dolara za galon.

W Polsce ceny paliw rosną w szybkim tempie, na co wpłynęło m.in. wygaszenie programu Ceny Paliwa Niżej. W ubiegłym tygodniu średnia cena litra oleju napędowego wynosiła 8,39 zł, a benzyny Pb95 7,63 zł. Analitycy prognozują, że w tym tygodniu średnia cena oleju napędowego może wzrosnąć do ok. 8,80 zł za litr, a benzyny do około 8 zł.

Eksperci ostrzegają, że również autogaz może zacząć drożeć, zbliżając się w najbliższych tygodniach do poziomu 3 zł za litr. Urszula Cieślak z firmy Reflex ocenia, że ze względu na sytuację rynkową szybkich obniżek na stacjach nie należy się spodziewać.

Niemcy znajdują się w trudniejszej sytuacji niż większość krajów unijnych, posiadając zapełnienie magazynów na poziomie 54,2 proc., podczas gdy ich średnia pięcioletnia dla tego czasu wynosi 82 proc.

Sytuacja w Polsce prezentuje się stabilniej na tle reszty kontynentu. Według danych Gas Infrastructure Europe, polskie magazyny wypełnione są w 93,9 proc., co oznacza zgromadzenie 34,60 TWh paliwa. Jest to wynik bliski sezonowej średniej pięcioletniej, która wynosi 94,9 proc.

Unijne magazyny osiągnęły rekordowo niskie poziomy względem średniej pięcioletniej, przez co Komisja Europejska rozważa obniżenie wymaganego progu zapełnienia przed sezonem zimowym z zakładanych 80 proc. do 75 proc., jeśli obecna sytuacja rynkowa nie ulegnie poprawie.