Biały Dom ostrzega demokratów: dochodzenia mogą być przestępstwem

Ekipa prezydenta Donalda Trumpa zareagowała zdecydowanie na plany Demokratów, którzy zapowiadają szeroko zakrojone analizy działalności władzy wykonawczej. W poniedziałek Will Scharf, doradca prawny Białego Domu, skierował w poniedziałek list do kongresmana Roberta Garcii z ostrzeżeniem przed przekroczeniem granicy przestępczości. Dokument był bezpośrednią odpowiedzią na wcześniejsze sugestie Garcii, który zalecał urzędnikom administracji zabezpieczenie się opieką prawną w obliczu nadchodzących czynności kontrolnych.

Scharf zawarł w liście przestrogę, iż niektóre działania podejmowane pod przykrywką kontroli parlamentarnej mogą być niezgodne z obowiązującymi przepisami. Podkreślono, że akcje ukierunkowane na zniechęcanie przedstawicieli władzy wykonawczej do wypełniania ich obowiązków lub postępowania sprowadzające się wyłącznie do zastraszania czy nękania osób pełniących funkcje publiczne, mogą wyczerpywać znamiona poważnego przestępstwa.

Reakcja Demokratów i zapowiedź kontroli

Robert Garcia, czołowy Demokratą w Komisji Nadzoru Izby Reprezentantów i ma objąć jej przewodnictwo w nowym Kongresie, zdecydowanie odrzucił ostrzeżenia Białego Domu, sugerując, że administracja obawia się ujawnienia informacji podczas przyszłych dochodzeń. Demokratyczny kongresmen podkreślił, że uprawnienia kontrolne wynikają bezpośrednio z amerykańskiego systemu konstytucyjnego, a Kongres nie potrzebuje zgody prezydenta na prowadzenie nadzoru.

Podobne stanowisko zajmują inni liderzy opozycji, w tym przyszły lider mniejszości w Izbie Reprezentantów Hakeem Jeffries, który skrytykował list Białego Domu, uznając go za oburzający i sprzeczny z konstytucją.

Partia Demokratyczna zdobyła większość w Kongresie w wyniku wyborów z listopada 2026 roku, a nowy Kongres rozpocznie pracę w styczniu 2027 roku. Demokraci zapowiadają dochodzenia dotyczące interesów finansowych i nieruchomościowych Donalda Trumpa oraz jego administracji, zamierzając wziąć pod lupę między innymi projekty nieruchomościowe w stolicy oraz powiązania biznesowe rodziny prezydenta. W dyskusjach pojawiają się również wpisy polityków partii w mediach społecznościowych, w których żartobliwie zapowiadano masowe wydawanie wezwań sądowych, co Biały Dom uznał za dowód na kapryśne groźby i nadużywanie procesu legislacyjnego.

Szerszy kontekst sporu o uprawnienia

Konflikt nabrał znaczenia po listopadowych wyborach, w których Partia Demokratyczna zdobyła większość w Kongresie. Choć prokurator generalny USA Todd Blanche przyznał, że Kongres ma konstytucyjne uprawnienia do kontroli administracji i zapowiedział współpracę z instytucjami, administracja Trumpa wcześniej wzywała Departament Sprawiedliwości do zbadania działań polityków opozycji. Spór dotyczy zatem cienkiej granicy między dopuszczalną kontrolą parlamentarną a bezprawnym naciskiem politycznym, a ostateczne rozstrzygnięcia mogą zależeć od konkretnych działań i ewentualnych sporów sądowych.

Administracja w komunikacji stanowczo zaznacza, iż nawet w ramach przysługujących parlamentowi prerogatyw nie można podejmować działań służących jedynie nękaniu lub bezprawnemu zastraszaniu urzędników państwowych, a sam fakt politycznego zaangażowania w dochodzenie nie jest równoznaczny z dopuszczeniem się czynów zabronionych przez prawo.

W liście Scharfa przytoczono przykłady wypowiedzi demokratycznych ustawodawców o rozdawaniu wezwań sądowych niczym koraliki na Mardi Gras czy cukierki, co miało dowodzić lekceważącego stosunku do procedur.