Afera Zondacrypto: Roman Ż. usłyszał zarzuty i trafił z wnioskiem o areszt

Roman Ż. został zatrzymany przez policję w sobotę 5 września 2026 roku. W poniedziałek 7 września Prokuratura Krajowa poinformowała o zakończeniu czynności procesowych z jego udziałem i przedstawieniu mu dwóch zarzutów karnych, w tym dotyczących oszustwa. Podejrzany, uznawany za nieformalnego założyciela giełdy BitBay – poprzedniczki Zondacrypto – nie przyznał się do popełnienia zarzucanych czynów, ale złożył wyjaśnienia. Podczas przeszukań miejsca zatrzymania oraz zameldowania podejrzanego śledczy zabezpieczyli dokumentację i wartościowe przedmioty związane z działalnością giełdy.

Pierwszy z zarzutów dotyczy udziału w zorganizowanej grupie przestępczej, która miała zajmować się oszustwami komputerowymi na szkodę użytkowników giełdy. Według śledczych szkoda wyrządzona tą działalnością wynosi co najmniej 7,8 mln zł. Drugi zarzut obejmuje przywłaszczenie powierzonych środków zainwestowanych przez użytkowników giełdy, opiewający na tę samą kwotę.

Obrońca Romana Ż., mec. Błażej Gazda, przekazał po przesłuchaniu w katowickiej prokuraturze, że wyjaśnienia dotyczyły funkcjonowania giełdy BitBay w latach 2014-2018, a jego klient nie ma żadnych powiązań z Zondacrypto.

Mechanizm przestępstwa i wniosek o areszt

Prokuratura wskazuje, że przestępczy proceder polegał na dokonywaniu bez upoważnienia zmian, usuwaniu oraz wprowadzaniu nowych danych informatycznych. Działania te miały wpływać na automatyczne przetwarzanie, gromadzenie i przekazywanie danych przez giełdę. W związku z wysokim prawdopodobieństwem popełnienia przestępstw i zagrożeniem karą do 10 lat więzienia, prokurator skierował do Sądu Rejonowego Katowice-Wschód wniosek o trzymiesięczne aresztowanie.

Służby uzasadniły wniosek koniecznością zabezpieczenia prawidłowego przebiegu postępowania, wskazując na obawę matactwa oraz ucieczki podejrzanego. Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek informował, że według wiedzy służb zatrzymany planował wyjazd do Chin, co mogłoby utrudnić śledztwo. Obrońca Romana Ż., mec. Błażej Gazda, przyznał, że jego klient miał wykupione bilety do Chin, argumentując jednak, że był to zaplanowany wyjazd biznesowy, na który klient posiadał bilet powrotny na 13 września.

Kontekst śledztwa i sytuacja poszkodowanych

Sprawa Romana Ż. stanowi kontynuację szerszego postępowania prowadzonego przez Śląski Wydział Zamiejscowy Prokuratury Krajowej w Katowicach. W kwietniu prokuratura wszczęła śledztwo w sprawie oszustw i prania brudnych pieniędzy, które w sierpniu połączono z wyjaśnianiem okoliczności zaginięcia założyciela giełdy, Sylwestra Suszka. Suszek zaginął w 2022 roku i był ostatnio widziany w Czeladzi, w firmie należącej do Mariana W. Według relacji Nicole Suszek, siostry zaginionego, Roman Ż. miał być ukrytym inwestorem giełdy.

Użytkownicy giełdy mogą zgłaszać swoje wierzytelności wobec upadłej spółki BB Trade Estonia OÜ. Postępowanie upadłościowe toczy się w Estonii pod nadzorem syndyka Margusa Lentsiusa, a termin składania zgłoszeń upływa dwa miesiące od daty publikacji ogłoszenia z 27 sierpnia 2026 roku. Równolegle pokrzywdzeni mogą zgłaszać się do katowickiej prokuratury, aby uczestniczyć w śledztwie karnym.

Poszkodowani przez Zondacrypto muszą dostosować się do estońskiej procedury upadłościowej, ponieważ majątek upadłej giełdy znajduje się w rękach syndyka z Tallinna, co różni się znacząco od polskiego prawa przy ograniczającym czasie.