Premier Szwecji Ulf Kristersson podaje się do dymisji po przegranych wyborach

Szwedzki Urząd Wyborczy potwierdził w czwartek, że po przeliczeniu 100 proc. głosów, blok opozycyjny z Partią Robotniczą-Socjaldemokratów na czele uzyskał większość w 349-osobowym Riksdagu. Opozycja zdobyła łącznie 176 mandatów, podczas gdy centroprawicowa koalicja rządząca od 2022 roku oraz Szwedzcy Demokraci uzyskali 173 mandaty.

Dotychczasowy premier Ulf Kristersson ogłosił swoją dymisję krótko po ogłoszeniu wyników. Złożył on wniosek o zwolnienie z pełnionych obowiązków na ręce przewodniczącego parlamentu, co ma umożliwić rozpoczęcie prac nad powołaniem nowego rządu.

Przebieg wyborów i układ mandatów

Wynik głosowania rozstrzygnął się w ostatniej fazie liczenia głosów. Kluczowe okazały się głosy oddane w późniejszym terminie, w tym korespondencyjnie z zagranicy oraz w głosowaniu przedterminowym, których łącznie było około 300 tys. Do ostatniej chwili losy ostatniego mandatu przechodziły pomiędzy rywalizującymi blokami.

Centrolewicowy blok tworzą Partia Robotnicza-Socjaldemokraci, Partia Lewicy, Partia Centrum oraz Partia Ochrony Środowiska-Zieloni. Sama Partia Robotnicza-Socjaldemokraci zdobyła 99 mandatów, co czyni ją największą siłą w parlamencie, mimo straty ośmiu miejsc w stosunku do poprzedniej kadencji. Blok centroprawicowy i popierający go Szwedzcy Demokraci zdobyli 173 mandaty, w tym 70 przypadło Umiarkowanej Partii Koalicyjnej premiera Kristerssona, 62 Szwedzkim Demokratom, 22 Chrześcijańskim Demokratom oraz 19 Liberałom.

Perspektywy nowego rządu

Misję formowania rządu ma otrzymać liderka socjaldemokratów Magdalena Andersson, która sprawowała urząd premiera w latach 2021–2022. To za jej rządów Szwecja złożyła wniosek o członkostwo w NATO, a socjaldemokraci zapowiedzieli kontynuację polityki bezpieczeństwa oraz wsparcia dla Ukrainy.

Proces budowania gabinetu zapowiada się jednak jako trudny ze względu na podziały programowe wewnątrz zwycięskiego bloku. Szczególnie duże rozbieżności w podejściu do gospodarki dzielą socjalistyczną Partię Lewicy, która domaga się ministerialnych tek i wyższych podatków, oraz liberalną Partię Centrum, która sprzeciwia się nowym daninom i udziałowi lewicy w rządzie.

Nowy parlament zbierze się po raz pierwszy 28 września. Choć czwartkowe dane stanowią pełne wyniki wstępne, równolegle trwa proces weryfikacji i powtórnego liczenia głosów, a ostateczne oficjalne wyniki spodziewane są w najbliższy weekend.