Polacy podzieleni w sprawie reparacji od Niemiec. Nowy sondaż

Zgodnie z badaniem przeprowadzonym dla portalu rp.pl przez agencję SW Research, 46,9 proc. ankietowanych uważa, że Polska powinna ubiegać się o reparacje wojenne od Niemiec. Przeciwnego zdania jest 32,5 proc. respondentów, a 20,6 proc. nie ma zdania w tej sprawie.

Największe poparcie dla reparacji wykazuje grupa wiekowa 35–49 lat, w której zwolennicy stanowią 55 proc. Z kolei w najmłodszej grupie, wśród osób do 24. roku życia, odsetek zwolenników wynosi 31 proc., a przeciwników 43,1 proc. We wszystkich pozostałych grupach wiekowych liczba osób popierających roszczenia przewyższa liczbę ich przeciwników.

Badanie zrealizowano w dniach 2–3 września 2026 r. na reprezentatywnej grupie 800 internautów powyżej 18. roku życia, metodą losowo-kwotową z zastosowaniem wagi analitycznej.

Apel prezydenta na Westerplatte

Podczas obchodów 87. rocznicy wybuchu II wojny światowej na Westerplatte prezydent Karol Nawrocki zaapelował do kanclerza i narodu niemieckiego o rozwiązanie kwestii reparacji oraz zadośćuczynienia. Prezydent zaproponował, aby środki z tego tytułu zostały przeznaczone na polski przemysł zbrojeniowy i wzmocnienie wschodniej flanki NATO, co według niego pozwoliłoby uniknąć zaciągania zagranicznych kredytów na modernizację armii.

Prezydent zaapelował również do polskiej klasy politycznej o zjednoczenie się wokół tego postulatu. Argumentuje on, że wcześniejsze zrzeczenie się roszczeń przez Polskę w 1953 roku jest nieważne, ponieważ zostało podjęte pod dyktandem ZSRR w warunkach braku pełnej suwerenności.

Stanowisko rządu i kontekst sporu

Berlin niezmiennie uznaje temat reparacji za zamknięty, opierając się na deklaracji z 1953 roku, co w 2004 roku potwierdził rząd Marka Belki. Kwestia ta powróciła do dyskusji publicznej w 2017 roku z inicjatywy Prawa i Sprawiedliwości. Zespół parlamentarny tej partii oszacował straty Polski wyrządzone przez Niemcy na ponad 6,2 bln zł, a w 2019 roku ówczesny premier Mateusz Morawiecki zakwestionował ważność deklaracji z 1953 roku jako układu między Polską a NRD.

Obecny rząd i premier Donald Tusk dystansują się od walki o reparacje. Według portalu wPolityce24, premier Tusk nie podjął skutecznych działań w tym obszarze, mimo krytyki ze strony opozycji dotyczącej postawy niemieckich polityków wobec polskich postulatów.