Setki tysięcy osób na proteście w Pradze w obronie mediów publicznych

Niedzielna demonstracja na praskich błoniach na Letnej została zwołana przez inicjatywę Milion Chwil dla Demokracji pod hasłem „Nigdy więcej 4:36”. Nazwa ta nawiązuje do godziny, w której parlamentarna koalicja rządowa przyjęła w pierwszym czytaniu projekt ustawy likwidującej abonament i przenoszącej finansowanie radia i telewizji publicznej bezpośrednio do budżetu państwa. Głosowanie przeprowadzono w nocy, mimo że na zabranie głosu w debacie oczekiwało jeszcze 65 posłów.

Zdaniem protestujących, przeniesienie finansowania pod kontrolę rządu oznacza upaństwowienie mediów i zagraża ich niezależności. Rządowy projekt zakłada również ograniczenie funduszy dla publicznych nadawców o około 15 proc.

Żądania demonstrantów wobec rządu

Podczas trwającego blisko trzy godziny wiecu, lider inicjatywy Mikuláš Minář oskarżył premiera Andreja Babiša o stosowanie siłowego stylu sprawowania władzy i podejmowanie kluczowych decyzji bez wcześniejszych konsultacji społecznych. Protestujący sformułowali petycję, w której domagają się podjęcia rozmów z ekspertami oraz oficjalnych przeprosin za tryb nocnego głosowania.

Uczestnicy manifestacji wystąpili również z konkretnymi żądaniami personalnymi. Domagają się odwołania Tomio Okamury, lidera skrajnie prawicowego ruchu Wolność i Demokracja Bezpośrednia (SPD), z funkcji przewodniczącego Izby Deputowanych, a także odebrania SPD wpływów w resorcie obrony.

Zróżnicowane głosy i kontrowersje wokół frekwencji

Na scenie wystąpili przedstawiciele różnych grup społecznych, w tym studenci, nauczyciele akademiccy, rolnicy ze Stowarzyszenia Prywatnego Rolnictwa, aktorzy oraz sportowcy. Wyjątkowo silnie wybrzmiały głosy przedstawicieli Kościołów, którzy w swoich wystąpieniach przywoływali dziedzictwo kardynała Frantiszka Tomaszka i jego postawę podczas aksamitnej rewolucji w 1989 roku.

Organizatorzy oszacowali liczbę uczestników wiecu na od 350 tys. do 450 tys. osób. Gdyby te dane się potwierdziły, byłoby to najliczniejsze zgromadzenie w historii Republiki Czeskiej, która powstała w 1993 roku. Mikuláš Minář początkowo powoływał się na informacje policji wskazujące na 400 tys. osób, jednak rzeczniczka policji Eva Kropáčová przekazała agencji CTK, że służby nie podają oficjalnych szacunków dotyczących liczby demonstrujących. Policja oficjalnie zdystansowała się od podawania liczby uczestników zgromadzenia.

Reakcja rządu

Politycy koalicji rządowej odrzucili postulaty protestujących jeszcze przed rozpoczęciem zgromadzenia. Radek Vondráček z ruchu ANO premiera Babiša oraz minister spraw zagranicznych i lider partii Zmotoryzowani Petr Macinka zdecydowanie skrytykowali protest i zapowiedzieli kontynuację prac nad ustawą. Radek Vondráček określił wydarzenie jako pozbawione treści, nazywając organizatorów „zawodowymi podżegaczami”.

Petr Macinka ocenił protest jako „biznes”. Podkreślił jednocześnie, że rząd zamierza kontynuować prace nad zaplanowanymi zmianami w finansowaniu mediów publicznych.