Raport komisji ws. Pegasusa: państwo nie miało kontroli nad systemem

Sejmowa komisja śledcza ds. Pegasusa zaprezentowała w poniedziałek raport podsumowujący dwuletnie prace nad wyjaśnieniem zakupu i wykorzystania izraelskiego oprogramowania. Jawna część dokumentu liczy według różnych źródeł 370 stron, podczas gdy całość liczy około 700 stron. Pozostałe materiały zostaną przedstawione podczas niejawnych obrad komisji.

Brak kontroli nad systemem i wyciek danych

Jednym z kluczowych ustaleń komisji jest brak realnej kontroli państwa nad systemem Pegasus, który pozostawał pod technicznym nadzorem izraelskiej spółki NSO Group. Część infrastruktury była obsługiwana przez zagraniczne serwery, co sprawiało, że dane inwigilowanych osób, w tym polityków i sędziów, opuszczały terytorium Polski. Ostrzeżenia dotyczące ryzyka przepływu danych za granicę pojawiały się w dokumentach już w 2017 roku.

Uchybienia w procedurach i koszty

Komisja stwierdziła, że Pegasus nigdy nie otrzymał wymaganej akredytacji bezpieczeństwa teleinformatycznego, a Centralne Biuro Antykorupcyjne nie wystąpiło w tej sprawie do Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Oficjalny koszt zakupu systemu Pegasus wyniósł 33,4 mln zł, z czego ponad 8 mln zł trafiło do firmy pośredniczącej, a łączne wydatki na utrzymanie i licencje były znacznie wyższe. Ponadto sądy wydające zgody na kontrolę operacyjną nie były informowane o rzeczywistym zakresie możliwości systemu, w tym o dostępie do pełnej zawartości telefonu.

Konsekwencje prawne i polityczne

Przewodnicząca Magdalena Sroka zapowiedziała skierowanie kolejnych zawiadomień do prokuratury, które mają objąć osoby dotychczas niekojarzone z aferą. Wśród 11 osób wymienianych w kontekście zawiadomień znajdują się m.in. Zbigniew Ziobro, Mariusz Kamiński, Maciej Wąsik oraz Michał Woś. Premier Donald Tusk w opublikowanym nagraniu ocenił, że sprawa ta stanowi jeden z największych skandali w historii Polski po 1989 roku.