Przebieg katastrofy i pierwsze ustalenia
W poniedziałek w okolicach węgierskiego miasta Szolnok doszło do katastrofy myśliwca Gripen, wchodzącego w skład sił zbrojnych Węgier. O zdarzeniu poinformował za pośrednictwem mediów społecznościowych premier Węgier Peter Magyar, zaznaczając, że przyczyny awarii pozostają na ten moment nieznane.
Szczegółowy przebieg incydentu objęto dochodzeniem. W mediach społecznościowych premier Węgier przekazał: „Z nieznanych obecnie przyczyn kilka minut temu w pobliżu Szolnoka rozbił się myśliwiec Gripen węgierskich sił zbrojnych. Pilot zdołał się katapultować”.
Do zdarzenia doszło w odległości około 100 kilometrów od Budapesztu, a według informacji przekazanych przez burmistrza Szolnoka, myśliwiec wystartował z bazy lotniczej w Kecskemét i prawdopodobnie realizował lot szkoleniowy.
Stan pilota i bezpieczeństwo cywilne
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez premiera w komentarzach do wpisów, zdarzenie nie pociągnęło za sobą ofiar w ludziach ani szkód w infrastrukturze cywilnej. Węgierski minister obrony Romulusz Ruszin-Szendi potwierdził, że pilot żyje i podjął wszelkie możliwe działania, aby skierować maszynę na teren wojskowy. Minister stwierdził: „Zrobił wszystko, co w jego mocy, aby maszyna spadła na terenie wojskowym”.
Dodatkowo minister obrony poinformował, że mimo iż wstępne dane nie wskazują na odniesienie przez pilota żadnych obrażeń, został on zabrany do szpitala w celu obserwacji. Wraz z ministrem na miejsce zdarzenia udał się również szef węgierskiego Sztabu Generalnego.
Warto zaznaczyć, że w pobliżu Szolnoka znajduje się baza lotnicza węgierskiej armii, a stan zdrowia pilota po transporcie do placówki medycznej określono jako stabilny.
Służby ratunkowe potwierdziły, że pilot został przetransportowany do szpitala śmigłowcem ratunkowym, a lokalne media opublikowały nagranie, na którym widać miejsce katastrofy i kłęby dymu.
Rozbudowa i historia węgierskiej floty
Węgry dysponują myśliwcami szwedzkiej produkcji od 2006 roku. W lutym 2024 roku doszło w Budapeszcie do spotkania premiera Szwecji Ulfa Kristerssona z ówczesnym szefem węgierskiego rządu Viktorem Orbanem, podczas którego ogłoszono decyzję o zakupie czterech dodatkowych maszyn dla uzupełnienia dotychczasowej floty 14 samolotów.
Węgierskie siły posiadają obecnie 18 samolotów tego typu. Dwie ostatnie maszyny trafiły do służby w czerwcu bieżącego roku, co było wynikiem realizacji umowy podpisanej w 2024 roku przez Viktora Orbana oraz Ulfa Kristerssona.
Konstrukcja JAS 39 Gripen, opracowana przez koncern Saab, jest przystosowana do działań z rozproszonych baz oraz krótkich pasów startowych, co jest kluczową cechą tych wielozadaniowych samolotów wykorzystywanych także w zadaniach NATO.
Myśliwce te stacjonują w bazie wojskowej w Kecskemét. Warto przypomnieć, że w 2015 roku doszło do dwóch katastrof węgierskich maszyn tego typu – jednej w Czechach podczas manewrów Lion Effort 2015 oraz drugiej na terenie wschodnich Węgier wskutek usterki technicznej, po których zarządzono przegląd całej floty.