Ponowna dewastacja pomnika UPA koło Hrubieszowa. Policja prowadzi dochodzenie

Do uszkodzenia pomnika oraz miejsca pochówku żołnierzy Ukraińskiej Powstańczej Armii w miejscowości Białystok doszło w niedzielę 6 września 2026 roku. Sprawcy uszkodzili napisy znajdujące się na kamiennym obelisku, o czym poinformowała asp. sztab. Edyta Krystkowiak z hrubieszowskiej policji. Do chwili obecnej nie udało się zatrzymać żadnej osoby podejrzanej o ten czyn, a funkcjonariusze prowadzą czynności śledcze.

Zakres prowadzonego dochodzenia

Postępowanie w tej sprawie obejmuje trzy główne kierunki: znieważenie pomnika i miejsca spoczynku, przestępstwo z nienawiści na tle narodowościowym oraz uszkodzenie mienia. Miejsce to jest regularnie niszczone w ostatnim czasie. Już w sierpniu doszło do dewastacji, która obejmowała pomalowanie monumentu sprayem oraz odcięcie ozdobnego łuku będącego jego integralną częścią. Wówczas na miejscu zabezpieczono puszkę po farbie, butelkę po alkoholu oraz koszulkę, a odcięty element znaleziono w pobliskich zaroślach.

Tło historyczne i status prawny mogiły

Na terenie uroczyska Białystok w pobliżu miejscowości Liski spoczywa 41 żołnierzy UPA, którzy polegli w starciach z oddziałami NKWD w lutym 1946 roku. Pierwotne upamiętnienie powstało pod koniec lat 90. XX wieku, a w 2019 roku ustawiono tam granitowy kamień z godłem Ukrainy oraz danymi poległych. Przed II wojną światową obszar ten był miejscem kultu maryjnego, a po 1947 roku, w wyniku akcji Wisła, nastąpiło wysiedlenie lokalnej ludności ukraińskiej. Lubelski Urząd Wojewódzki podkreśla, iż obiekt ten nie figuruje w oficjalnej ewidencji grobów i cmentarzy wojennych.

Reakcje na niszczenie miejsc pamięci

Poprzednie akty wandalizmu spotkały się ze stanowczą reakcją Ambasady Ukrainy w Polsce. Dyplomaci w swoim komunikacie zaznaczyli, że miejsca pochówku powinny być traktowane z szacunkiem i pozostawać poza sporami politycznymi, niezależnie od tragicznej historii relacji między narodami.