Polacy mają 40,2 mld zł długu. Jak zadłużają się różne pokolenia

Krajowy Rejestr Długów (KRD) wskazuje, że niemal 1,9 mln polskich konsumentów posiada łącznie 40,2 mld zł zaległości. Zdecydowanie największy udział w tej kwocie mają osoby w wieku 36–65 lat, których zadłużenie wynosi 31,2 mld zł. W tej grupie wiekowej zarejestrowanych jest prawie 1,2 mln niesolidnych płatników, a przeciętne zadłużenie na osobę kształtuje się na poziomie 26,7 tys. zł. Najwyższe średnie zadłużenie odnotowano natomiast wśród osób w wieku 46–55 lat, gdzie sięga ono 30,7 tys. zł.

Pozostałe grupy wiekowe również zmagają się z długami. Konsumenci w wieku do 35 lat mają łącznie 5,8 mld zł zaległości, a średnie zadłużenie w tej grupie wynosi 11,5 tys. zł przy ponad pół miliona zarejestrowanych dłużników. Z kolei wśród osób powyżej 65. roku życia w rejestrze figuruje 190,2 tys. osób, których łączne zadłużenie wynosi 3,2 mld zł, przy średniej 17,1 tys. zł na osobę.

Przyczyny zadłużenia: od kebabów po remonty

Wśród najmłodszych dłużników problemem są zakupy kosztownej elektroniki, takiej jak smartfony czy komputery o wartości 8–9 tys. zł, oraz częste korzystanie z odroczonych płatności przy drobnych zakupach, jak jedzenie, ubrania czy kosmetyki. Negocjatorzy firmy windykacyjnej Kaczmarski Inkasso wskazują na przypadki, w których klienci kumulują dziesiątki niewielkich transakcji – przykładem jest młody dłużnik z 30 niezapłaconymi rachunkami na łączną kwotę 2 tys. zł, w dużej mierze za jedzenie.

Osoby w wieku 36–65 lat zadłużają się głównie z powodu kumulacji stałych zobowiązań, takich jak kredyty mieszkaniowe, koszty utrzymania domu, samochodu czy wydatki na dzieci. Często finansują także remonty lub zakup drogiego wyposażenia domowego, na które nie pozwalają ich bieżące dochody. Wśród zarejestrowanych przypadków znajdują się również kredyty zaciągane przez rodziców dla dzieci czy zakupy luksusowych produktów na raty, takich jak markowe torebki czy sprzęt domowy, których regularna spłata przerasta możliwości dłużników.

Różnice w podejściu do windykacji

Sposób reagowania na kontakt firmy windykacyjnej również jest odmienny w zależności od pokolenia. Według Jakuba Kosteckiego, wiceprezesa Kaczmarski Inkasso, młodzi dłużnicy często sprawdzają konsekwencje opóźnień w internecie lub przy wsparciu sztucznej inteligencji, jednak zamiast spłacać dług, biernie czekają na rozwój sytuacji, ostatecznie zwracając się o pomoc finansową do rodziców. Z kolei grupa w wieku średnim jest zazwyczaj świadoma swoich długów i chętniej podejmuje rozmowy o szczegółach sprawy, choć często lekceważy terminy płatności, odkładając spłatę do momentu otrzymania kolejnej wypłaty.

Seniorzy w kontaktach z windykatorami często wykazują obawę przed oszustwami, co wynika z licznych ostrzeżeń przed podszywającymi się pod banki przestępcami. Wielu z nich odmawia podawania danych przez telefon, dopóki nie otrzyma potwierdzenia autentyczności instytucji. Ich sytuacja finansowa jest dodatkowo ograniczona niską elastycznością budżetu, który w dużej mierze pochłaniają podstawowe wydatki, jak leki czy opłaty za mieszkanie.

Percepcja firm windykacyjnych

Badanie „Postrzeganie firm windykacyjnych przez konsumentów”, przeprowadzone w lipcu 2026 r., pokazuje stosunek Polaków do instytucji odzyskujących długi. 67 proc. respondentów uważa, że firmy windykacyjne pomagają wierzycielom odzyskać pieniądze, a 64 proc. twierdzi, że zwiększają one szanse na skuteczną egzekucję należności. Jednocześnie 40 proc. badanych jest zdania, że działania windykatorów wspierają samych zadłużonych w procesie wychodzenia z zaległości.