Niemcy blokują budżet UE. Merz żąda od państw członkowskich gwarancji finansowania Ukrainy

Kanclerz Niemiec Friedrich Merz uzależnił poparcie swojego kraju dla nowego wieloletniego budżetu Unii Europejskiej na lata 2028–2034 od osiągnięcia porozumienia wszystkich państw członkowskich w kwestii dalszego wsparcia finansowego dla Kijowa. Stanowisko to zostało zawarte w liście skierowanym do przewodniczącego Rady Europejskiej Antónia Costy, do którego dotarł „Financial Times”. Merz podkreślił, że sprawiedliwy udział wszystkich krajów w pokryciu luki finansowej Ukrainy jest warunkiem wstępnym do prowadzenia rozmów o innych sprawach o skutkach finansowych.

Niemiecki rząd wywiera w ten sposób presję na unijnych przywódców przed zbliżającym się szczytem w Dublinie, podczas którego kwestia finansowania Ukrainy ma być jednym z kluczowych tematów. Berlin dąży do zabezpieczenia stabilnego finansowania dla Kijowa od 2028 roku, w tym obsługi istniejącego zadłużenia. Dodatkowo Niemcy postulują, aby przyszłe decyzje dotyczące pomocy finansowej dla Ukrainy zapadały większością kwalifikowaną, co ograniczyłoby możliwość blokowania wypłat przez pojedyncze państwa.

Luka finansowa i opór państw członkowskich

Ukraina szacuje lukę finansową w 2027 roku na 70 mld euro, z czego UE deklaruje pokrycie 45 mld euro, a Komisja Europejska rozważa m.in. emisję kolejnego wspólnego długu w celu realizacji tej zapowiedzi. Porozumienie w tej sprawie ma zostać wypracowane do końca bieżącego roku. W grudniu 2025 roku UE zatwierdziła pożyczkę dla Ukrainy w wysokości 90 mld euro.

Sytuację utrudnia postawa czterech państw – Węgier, Słowacji, Bułgarii oraz Czech – które zasygnalizowały brak chęci uczestnictwa w dalszym finansowaniu Ukrainy. Warto przypomnieć, że Węgry, Słowacja oraz Czechy uzyskały już wcześniej zwolnienie z udziału w spłacie odsetek od pożyczki dla Ukrainy w wysokości 90 mld euro, zatwierdzonej przez unijnych liderów w grudniu 2025 roku.

Wyzwania polityczne i perspektywa polska

Negocjacje w sprawie pomocy dla Ukrainy zbiegają się z procesem uzgadniania przyszłego budżetu UE na lata 2028–2034. Wyzwanie stanowią również zbliżające się wybory w kilku krajach członkowskich, które mogą wpłynąć na dalsze decyzje o pomocy dla Kijowa. „Financial Times” zwraca uwagę, że kandydatka na prezydenta Francji Marine Le Pen otwarcie zapowiedziała zakończenie finansowego wsparcia dla Ukrainy w przypadku swojego zwycięstwa.

Polski rząd oficjalnie podtrzymuje deklarację wielowymiarowego wsparcia dla Ukrainy i poparł pożyczkę w wysokości 90 mld euro na lata 2026–2027. Polska, która otrzymała propozycję ponad 123 mld euro w ramach przyszłego budżetu UE, uczestniczy w negocjacjach nad jego kształtem i uzależnia wypłatę środków dla Kijowa od realizacji niezbędnych reform.