Kanada dąży do zacieśnienia relacji z UE w obliczu sporów z USA

Premier Kanady Mark Carney prowadzi rozmowy z europejskimi politykami dotyczące stworzenia nowych ram współpracy, które mogłyby obejmować formułę członkostwa stowarzyszonego w Unii Europejskiej. Jak wynika z doniesień „The Wall Street Journal”, obie strony wykazują gotowość do wypracowania porozumienia, które pozwoliłoby Kanadzie na głębszą integrację z unijnym rynkiem.

Dyskusje koncentrują się na możliwości swobodnego przepływu dóbr, usług oraz pracowników w kluczowych sektorach, takich jak energetyka, sztuczna inteligencja, obronność oraz wydobycie minerałów krytycznych. Planowane ramy współpracy zakładają również wspólne projekty infrastrukturalne, w tym budowę kabli podwodnych, centrów danych, sieci satelitarnych oraz usług w chmurze, co ma sprzyjać eksportowi kanadyjskiej energii do Europy.

Agenda rozmów obejmuje także ułatwienia w mobilności obywateli, w tym możliwość bezwizowego zamieszkania i pracy na terenie UE dla Kanadyjczyków oraz potencjalne włączenie Kanady do unijnego programu Erasmus. Premier Carney zapowiedział jednak wyraźnie, że Kanada nie dąży do pełnego członkostwa w Unii Europejskiej, lecz do wypracowania „wyjątkowego sojuszu”.

Wizyta w Strasburgu i europejskie plany premiera

W połowie tygodnia Mark Carney uda się do Strasburga, gdzie jako pierwszy szef rządu państwa trzeciego wysłucha dorocznego orędzia o stanie Unii wygłaszanego przez przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen. Premier Kanady wystąpi również z przemówieniem w Parlamencie Europejskim, zaplanowanym na 17 września. Po wizycie w Strasburgu Carney odwiedzi Wielką Brytanię, gdzie spotka się z premierem Andym Burnhamem, a 20 września uda się na francuski archipelag Saint-Pierre-et-Miquelon na spotkanie z prezydentem Emmanuelem Macronem.

Napięte relacje z administracją USA

Próba zbliżenia z Europą jest bezpośrednio związana z wyraźnym pogorszeniem stosunków kanadyjsko-amerykańskich, które nastąpiło po objęciu urzędu przez Donalda Trumpa w 2025 roku. Ottawa mierzy się z nowymi cłami oraz retoryką prezydenta USA, który nazwał Kanadę „najtrudniejszym partnerem do negocjacji” i zapowiedział nałożenie ceł na kanadyjskie samochody oraz części samochodowe od 1 stycznia.

Polityka Waszyngtonu, w tym sugestie dotyczące „51. stanu USA” oraz wizje aneksji, skłoniły rząd w Ottawie do poszukiwania alternatywnych partnerów gospodarczych. Mark Carney, który 21 sierpnia odstąpił od negocjacji z USA, podkreślił w wystąpieniu, że Kanada nie zamierza zwiększać swojej zależności od Waszyngtonu, dodając, iż „decyzje o naszej przyszłości nie będą zapadały w Waszyngtonie”.

Na opublikowanej przez Donalda Trumpa grafice w serwisie Truth Social przedstawiono mapę Ameryki Północnej w barwach amerykańskiej flagi, obejmującą m.in. Kanadę, Grenlandię i Meksyk z podpisem „United States of America”.