Donald Trump chce chronić Gabinet Owalny. Ogłosił go pomnikiem narodowym

Prezydent USA Donald Trump wydał rozporządzenie, które ma zabezpieczyć Gabinet Owalny oraz salę posiedzeń gabinetu przed głębokimi przekształceniami, do jakich mogliby dążyć przyszli przywódcy kraju. Zgodnie z decyzją prezydenta, pomieszczenia te zostaną objęte statusem pomnika narodowego i będą znajdować się pod opieką Służby Parków Narodowych, która ma za zadanie dbać o ich integralność architektoniczną oraz charakter zabytkowy.

Kontrowersje wokół zakresu zmian

Choć prezydent zapowiedział uniemożliwienie „zniszczenia” lub „zburzenia” gabinetu, dokument nie zakazuje przyszłym prezydentom zmian wystroju czy doboru mebli. Zapisy rozporządzenia wskazują, że dopuszczalne pozostają „zwykłe zmiany operacyjne i związane z bezpieczeństwem”, o ile nie naruszają one istotnie zabytkowej struktury pomieszczeń. Eksperci, w tym prawnik Greg Werkheiser z kancelarii Cultural Heritage Partners, wskazują, że prezydent i tak posiada swobodę w zakresie tymczasowych zmian wystroju, o ile nie niszczy elementów na stałe związanych z architekturą.

Prezydent podkreślił, że Biały Dom jest najważniejszym symbolem Ameryki i wymaga ochrony. Zaznaczył również, że podpisana przez niego proklamacja w kwestii uznania za pomnik narodowy musi jeszcze zostać ratyfikowana przez Kongres. Warto odnotować, że przez najbliższe miesiące większość w obu izbach amerykańskiego parlamentu utrzymują Republikanie, jednak po ostatnich wyborach połówkowych sytuacja ta ulegnie zmianie, ponieważ to politycy Partii Demokratycznej uzyskali przewagę zarówno w Izbie Reprezentantów, jak i w Senacie.

Przebudowa kompleksu Białego Domu

Decyzja o ochronie gabinetu zapadła w czasie, gdy sam Donald Trump dokonał licznych zmian w kompleksie Białego Domu. Prezydent nakazał między innymi wyburzenie wschodniego skrzydła, w miejscu którego planowana jest budowa sali balowej, a także wprowadził złote akcenty w skrzydle zachodnim i wyłożył Ogród Różany kamiennymi płytami. Inicjatywy te budzą sprzeczne oceny; prezydent argumentował, że budynki były wcześniej „poważnie uszkodzone” i wymagały remontu, podczas gdy krytycy, jak prawnik Greg Werkheiser, zarzucają administracji brak szacunku dla ochrony dziedzictwa narodowego w przypadku innych inwestycji w Waszyngtonie.

Trump zaznaczył, że decyzja o uczynieniu Gabinetu Owalnego pomnikiem narodowym musi zostać ratyfikowana przez Kongres, co w obliczu wyników wyborów połówkowych może stać się punktem spornym w procesie legislacyjnym.

Nie jest jasne, czy przyszły prezydent będzie mógł jednostronnie uchylić rozporządzenie Trumpa, ani czy możliwe jest zakwestionowanie takiego statusu na drodze sądowej. Dotychczas nie podjęto próby cofnięcia statusu pomnika narodowego w drodze procesu sądowego, choć wiadomo, że prezydenckie rozporządzenia mogą być uchylane, co Trump sam czynił w 2017 roku wobec dwóch pomników w stanie Utah.