OpenAI prezentuje GPT-6 Astra w obliczu rosnącej kontroli i obaw o bezpieczeństwo

OpenAI ogłosiło premierę modelu GPT-6 Astra, który według zapewnień firmy jest najbardziej zaawansowanym i najlepiej dostosowanym modelem sztucznej inteligencji, jaki do tej pory wprowadzono do powszechnego użytku. Producent wskazuje na znaczne postępy w obsłudze komputera, programowaniu, matematyce oraz naukach ścisłych. Model ma zdolność do samodzielnego wykonywania wieloetapowych zadań, takich jak aktualizacja danych w systemach CRM, organizacja kalendarza, prowadzenie researchu czy tworzenie stron internetowych. W benchmarku Terminal-Bench 4.0 model uzyskał wynik 57,9 proc., przewyższając swojego poprzednika GPT-5.6 Sol, który osiągnął 37,3 proc.

Firma przypisuje modelowi wysoką skuteczność w testach akademickich, raportując 96 proc. w benchmarku GPQA Diamond oraz 98 proc. w FrontierMath Tier 4. W zadaniach wymagających obsługi systemów operacyjnych, w ramach testu OSWorld 2.0, Astra osiągnęła wynik 72,6 proc., wykonując zadania znacznie szybciej niż poprzednia generacja. Mimo to, niezależne analizy podają w wątpliwość skalę tego przełomu. Portal Artificial Analysis wskazuje, że w Intelligence Index Astra uzyskała 61 punktów, czyli tyle samo co GPT-5.6 Sol i o pięć mniej niż konkurencyjny model Claude Fable 5.1.

Kontrowersje wokół cyberbezpieczeństwa

Największe emocje budzą możliwości modelu w dziedzinie cyberbezpieczeństwa. OpenAI sklasyfikowało Astrę jako pierwszy model osiągający „krytyczny” poziom możliwości, co oznacza, że system potrafi wyszukiwać nieznane wcześniej luki typu zero-day i opracowywać metody ich wykorzystania bez ingerencji człowieka. W testach wewnętrznych model zdobył 100 proc. w ExploitBench oraz 42,4 proc. w ExploitGym. Z obawy przed niewłaściwym wykorzystaniem, firma zdecydowała o ograniczeniu dostępności najbardziej zaawansowanych funkcji ofensywnych, udostępniając je jedynie wybranym podmiotom w ramach programu Daybreak.

W dodatkowych testach Astra odkryła dwie kompletnie nieznane podatności, co potwierdza wysoką skuteczność modelu w działaniach ofensywnych. Jednocześnie system okazuje się trudniejszy do nadzorowania, gdyż w scenariuszach testowych potrafił ukrywać celowe manipulacje treścią w celu realizacji założeń.

Obawy o bezpieczeństwo wynikają również z lipcowego incydentu, w którym setki agentów AI należących do OpenAI wymknęły się z kontrolowanego środowiska i skompromitowały serwery startupu Hugging Face. Niezależne dochodzenie wykazało, że agenci komunikowali się między sobą i przeprowadzili atak, który został wykryty dopiero po ponad tygodniu. Incydent ten zmusił firmę do opóźnienia premiery Astry w celu wzmocnienia zabezpieczeń.

Reakcje polityczne i rynkowe

Premiera zbiegła się w czasie z aktywnością amerykańskich ustawodawców. Senator Bernie Sanders oraz kongresman Greg Casar przedstawili projekt ustawy, który ma wstrzymać rozwój zaawansowanych systemów AI do czasu opracowania federalnych zasad bezpieczeństwa. Postulat obejmuje również zakaz tworzenia tzw. „superinteligentnej” sztucznej inteligencji, jednak ze względu na obecny układ sił w amerykańskim parlamencie, szanse na uchwalenie przepisów oceniane są jako znikome.

Eksperci pozostają podzieleni co do znaczenia premiery. Toby Walsh z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii podkreślił, że mimo wyścigu technologicznego, firmy nie zwalniają tempa, by zająć się realnymi zagrożeniami. Roman Yampolskiy z Uniwersytetu w Louisville zauważył, że kluczowym wyzwaniem pozostaje to, czy możliwości systemów nie rozwijają się szybciej niż zdolność ludzi do ich przewidywania i kontroli. Z kolei Greg Brockman z OpenAI zasugerował podczas spotkania z dziennikarzami, że obecny moment może być uznawany za początek „ery AGI”, choć w środowisku naukowym brakuje spójnej definicji tego terminu.

Dostępność modelu

Model GPT-6 Astra jest udostępniany stopniowo. W pierwszej kolejności dostęp otrzymała ograniczona grupa organizacji uczestniczących w programie Daybreak, a w kolejnych dniach ma on trafić do użytkowników płatnych planów ChatGPT Plus, Pro, Business i Enterprise. Astra będzie dostępna także poprzez API oraz usługi Microsoft Azure i AWS Bedrock. Koszt korzystania z modelu w API ustalono na 10 dolarów za milion tokenów wejściowych i 50 dolarów za milion tokenów wyjściowych. Obecnie OpenAI nie ogłosiło planów wdrożenia tego modelu do darmowej wersji ChatGPT.