Wybory w Szwecji: Opozycja wygrywa exit poll, ale ostateczny wynik wciąż waży się

W zakończonych w niedzielę 13 września 2026 roku wyborach parlamentarnych w Szwecji opozycyjna Partia Robotnicza-Socjaldemokraci pod wodzą Magdaleny Andersson odniosła zwycięstwo w badaniach exit poll. Ugrupowanie to zdobyło 28,4 proc. głosów, co oznacza spadek o 1,9 pkt proc. w porównaniu do poprzednich wyborów w 2022 roku. Wspólnie z trzema innymi ugrupowaniami lewicowymi blok ten osiągnął łączny wynik 51,3 proc. poparcia, co dało lewicowej opozycji (Socjaldemokraci, Zieloni, Partia Lewicy, Partia Centrum) wygraną w badaniach exit poll w wyborach do 349-osobowego Riksdagu.

Wstępne sondaże po zamknięciu lokali wyborczych wskazywały, że lewicowa opozycja może liczyć na zdecydowaną większość wynoszącą 183 mandaty w jednoizbowym szwedzkim parlamencie. Riksdag liczy 349 miejsc, a większość wynosi 175 mandatów. Jednak opublikowana później przez telewizję publiczną SVT prognoza bazująca na zliczonych pierwszych głosach i zaawansowanym algorytmie pokazała, że przewaga opozycji topnieje do zaledwie jednego mandatu nad obozem prawicowym.

Zgodnie z tą późniejszą projekcją, Partia Robotnicza-Socjaldemokraci, Partia Lewicy, Partia Centrum oraz Partia Ochrony Środowiska-Zieloni otrzymują 175 mandatów. Natomiast rządząca dotychczas centroprawicowa koalicja Umiarkowanej Partii Koalicyjnej premiera Ulfa Kristerssona, Chrześcijańskich Demokratów i Liberałów wraz ze skrajnie prawicowymi Szwedzkimi Demokratami (tworzące blok centroprawicowy) uzyskała w sondażach ok. 46,8–47 proc. poparcia i może liczyć na 174 miejsca.

Układ sił politycznych i podziały w obu blokach

Po lewej stronie sceny politycznej, obok socjaldemokratów, kluczowe wyniki osiągnęły Partia Lewicy z poparciem 8 proc., Partia Centrum, na którą zagłosowało 7,5 proc. wyborców oraz Partia Ochrony Środowiska-Zieloni z wynikiem 7,4 proc. głosów.

Po prawej stronie najsilniejszą formacją pozostaje Umiarkowana Partia Koalicyjna premiera Ulfa Kristerssona, która uzyskała 18,1 proc. głosów. Skrajnie prawicowi Szwedzcy Demokraci otrzymali 17,2 proc. poparcia, co oznacza spadek o ponad 3 pkt proc. w porównaniu do poprzednich wyborów. Dalsze miejsca zajęli Chrześcijańscy Demokraci z wynikiem 6,1 proc. oraz Liberałowie, na których zagłosowało 5,4 proc. uprawnionych.

Nie jest jasne, z kim Magdalena Andersson mogłaby utworzyć stabilną koalicję rządzącą ze względu na różnice programowe między Partią Lewicy a Partią Centrum. Centrolewicowa opozycja nie przedstawiła oficjalnego składu rządu, a Partia Centrum odmawia współpracy z Andersson, co stawia pod znakiem zapytania możliwość skutecznego sprawowania władzy przez lewicę mimo zwycięstwa w głosowaniu.

Przebieg kampanii, kwestie gospodarcze i frekwencja

Tegoroczna kampania wyborcza w Szwecji różniła się od poprzedniej z 2022 roku, ponieważ koncentrowała się przede wszystkim na problemach gospodarczych i socjalnych, a w mniejszym stopniu na migracji oraz walce z przestępczością zorganizowaną. Ustępujący gabinet Ulfa Kristerssona chwalił się ograniczeniem napływu imigrantów oraz spadkiem liczby strzelanin powiązanych z gangami narkotykowymi.

Kristersson zapowiadał przed wyborami, że w przypadku wygranej jego obozu, przedstawiciele Szwedzkich Demokratów po raz pierwszy w historii mogliby bezpośrednio współtworzyć rząd. Wchodzący w skład opozycyjnego bloku Zieloni pod wodzą Daniela Helldéna zapowiadali dążenie do złagodzenia polityki migracyjnej, zaostrzenia polityki klimatycznej, rozwoju energetyki odnawialnej oraz sprzeciwiali się państwowemu wsparciu dla budowy nowych elektrowni jądrowych. Magdalena Andersson w kampanii deklarowała utrzymanie restrykcyjnych przepisów migracyjnych, jednak jej potencjalni koalicjanci domagali się ich liberalizacji.

Wybory w Szwecji odbywały się równocześnie na poziomie parlamentarnym, regionalnym i gminnym. Przedterminowe głosowanie trwało od 26 sierpnia, a w jego trakcie odnotowano rekordowy udział co najmniej 3,5 mln wyborców spośród około 8 mln uprawnionych. Podczas rejestracji tych głosów wykryto błąd techniczny mogący wpłynąć na około 500 głosów, jednak wyborcy ci mieli możliwość ponownego oddania głosów w niedzielę.

Podział mandatów w Riksdagu ma zostać oficjalnie ogłoszony ok. godz. 22.30 po przeliczeniu 75 proc. głosów. Warto również odnotować, że na listach szwedzkich komitetów wyborczych znalazło się co najmniej 90 Polaków mieszkających w tym kraju, z czego najwięcej startowało z list Umiarkowanej Partii Koalicyjna oraz Szwedzkich Demokratów.